Biznesi i gjelbër: kompanitë kosovare që investojnë në energji të rinovueshme

Kosova, vend historikisht i varur nga termocentralet me linjit, po bën hapa të vendosura drejt tranzicionit energjetik. Agjencia e Energjisë e Kosovës raporton se në fund të 2025, kapaciteti i instaluar i burimeve të rinovueshme kaloi 520 MW, krahasuar me 180 MW në 2020.

Projektet kryesore aktive

• Parku Solar Prizren — 50 MW, i operuar nga kompania kosovare-gjermane SunKosova
• Parku i Erës Kamenicë — 105 MW, më i madhi në vend
• Hidrocentralet e vogla në Drinin e Bardhë — 42 MW total
• Biomasa në Gjilan — 12 MW, duke përdorur mbetje bujqësore

Sektori privat udhëheq

Disa kompani private kanë investuar masivisht:

• KESCO Green — 28 milionë euro në panele solare mbi tarraca komerciale
• Renelec — themelues kosovar, ofron bateri stoki energjie për bizneset
• EcoEnergy Kosova — instalon sisteme fotovoltaike për shtëpi private

Synimet për 2030

Plani Kombëtar i Energjisë dhe Klimës parashikon që deri në 2030:

• 40% e energjisë elektrike të prodhohet nga burime të rinovueshme
• Ulje prej 35% e emetimeve CO2 krahasuar me 2005
• Mbyllja graduale e TEC Kosova A (më i vjetri dhe ndotësi)

"Tranzicioni nuk është vetëm çështje mjedisi — është çështje sigurie energjetike dhe konkurrueshmërie ekonomike," deklaroi ministrja Artane Rizvanolli.